Herfstoogst

 

Gisterochend ben ik in alle vroegte op de fiets gestapt en naar de moestuin gereden. Het is dat de bladeren het seizoen verraden anders had ik gedacht dat het lente was. Wat een mooie dag.

Op de tuin waren de paden bedekt met een bladermassa. Nadat ik alles een beetje opzij had geharkt ben ik eerst eens polshoogte gaan nemen. Het was immers alweer even geleden dat ik mij op de tuin had laten zien.

De wintersla en veldsla stonden er in de koude kas geweldig bij. Boerenkool, prei en pastinaken eveneens. Zelfs de oranje bietjes doen het goed. De andijvie was ik eerlijk gezegd een beetje vergeten en staat er ondanks de regen ook nog redelijk bij. De knoflookteentjes die ik vorige maand heb geplant laten heel voorzichtig een topje groen zien. Niet allemaal maar dat hoeft ook helemaal niet want het is nog vroeg.

Genietend van het zonnetje en de vogels heb ik een maaltje voor de avond bij elkaar gescharreld. De eerste aardperen (het eerste kilootje en ik vrees dat er tientallen volgen), wat oranje bietjes en wat pastinaak.
De groenten heb ik samen met een ui, wat knoflook en olijfolie in de oven geroosterd.
Erbij aten wij aardappel uit mini stoofpotjes.

Deze potjes van Le Creuset scoorde ik vorige week op de rommelmarkt.
Nadat ik de potjes met wat olie had ingevet, legde ik er geschilde en in dunne plakjes gesneden aardappel in. Over de eerste laag strooide ik wat peper en zout en geraspte kaas en vervolgens maakte ik nog eenzelfde laag. Als laatste voegde ik een scheutje kookroom toe en tot slot wat toefjes peterselie.

De ministoofpotjes hebben op 180 graden ongeveer drie kwartier met deksel in de oven gestaan. Daarna heb ik ze nog een kwartier zonder deksel laten nagaren.

Wij vonden het voor herhaling vatbaar. 

Heerlijke herfstsalade van spinazie, komkommer, walnoten en een dressing van Ras el Hanout (Recept)

 

De afgelopen week was nat, stormachtig en zelfs een beetje koud. Reden temeer om maar weer eens wat nieuwe recepten uit te proberen. De afgelopen maanden verzamelde ik tijdens mijn struintocht op internet allerhande recepten om komende maanden eens uit te gaan proberen. Deze herfstsalade is er een een van. Het recept is afkomstig van de site Francescakookt. Ik vind het een heerlijke salade en heb het recept iets naar mijn smaak aangepast.

 

Je hebt nodig:

 

2 handjes spinazie

een halve komkommer

4 el griekse yoghurt

1 tl Ras el Hanout

1 tl paprikapoeder

2 el gembersiroop

2 takjes peterselie

handje walnoten

Peper & Zout

 

Schil de komkommer en snijd deze in dunne reepjes.

 

Maak een dressing van de yoghurt, de Ras el Hanout, de paprikapoeder en de gembersiroop. Breng op smaak met peper en zout.

 

Leg de spinazie in een schaal en leg de komkommer er op. Schep er 2 tot 3 el van de dressing over heen. De rest serveer je er in een kommetje bij. Leg op de dressing de walnoten en de peterselie.

Serveer de salade en hussel aan tafel alles door elkaar.

 

Pastasalade met gerookte kipfilet, tomaat, appel en veldsla (recept)

Nu de dagen steeds korter worden blijft het tuinieren beperkt tot even snel iets plukken voor het avondeten of de lunch. De meeste bedden zijn ingezaaid met rogge en op de bedden die nog vrij zijn staat de winterprei, snijbiet, boerenkool, de aardperen, wintersla en veldsla.

Ik maak nog steeds gebruik van de uien die ik een paar maanden geleden heb geoogst en ook de pompoenen blijven nog maanden houdbaar. Dat maakt het tuinieren nog leuker!

De meeste bedrijvigheid vindt nu binnenshuis plaats. Afgelopen weken bakte ik regelmatig brood en probeerde ik nieuwe recepten uit waaronder een heerlijke pittige pompoensoep.

Omdat er nu toch echt wat van de sla geoogst moest worden heb ik eeen pasta salade gemaakt met daarin verwerkt twee handjes veldsla. Het recept heb ik jaren geleden gekregen van mijn inmiddels (veel te jong) overleden buurvrouw. In de loop der jaren heb ik het recept een beetje aangepast.

 

RECEPT

 

250 gram volkoren pasta

400 gram gerookte kipfilet (ik gebruikte biologische kipfilet)

1 appel

1 sjalot

1/3 komkommer

3 tomaten

3 eieren

zilveruitjes

bouillonblokje

2 el mayonaise

2 el picalilly

2 handjes veldsla

 

Kook de pasta met het bouillonblokje. Spoel de pasta af met koud water en laat het in de koelkast goed koud worden. Kook de eieren en laat deze afkoelen. Snijd de appel, de ui, de komkommer, de eieren en de tomaat in stukjes en voeg ze samen met de zilveruitjes aan de pasta toe. Meng het geheel goed en voeg naar smaak de mayonaise en picalilly toe. Voeg als laatste twee handjes veldsla aan de salade toe.

Eindelijk weer eens broodbakken: mijn favoriete broodrecept! (zuurdesem met gist)

Vandaag eindelijk weer eens tijd vrij gemaakt om broden te bakken. Dit brood, een mengsel van tarwebloem, volkorenmeel, roggedesem en gist, is het meest bewerkelijke brood van mijn lijstje om te bakken maar wel een van mijn lekkerste. Gisterenavond het voordeeg (poolish) gemaakt en vanochtend om 7.30 uur de keuken in om aan de slag te gaan. Omdat dit deeg om het half uur moet worden doorgeslagen en een lange rijstijd heeft, moet je er echt bijna een dag voor uittrekken.
Omdat ik wat mesjes en rijsmandjes nodig had, heb ik ook de roggedesem maar bij Weekendbakery gekocht. Het scheelt een hoop tijd en het is een prima desem. Als je wat meer tijd hebt kan je desem ook goed zelf maken. Op internet zijn veel recepten te vinden.

Hoewel dit brood in de winkels vaak als desembrood wordt verkocht, vind ik het zelf geen origneel desembrood omdat bij desembrood slechts met meel, water en zout wordt gewerkt.

Het voordeel van dit recept is dat je door wat gist toe te voegen niet alleen sneller een brood produceert, maar dat het minder zuur smaakt. Dat laatste is dan ook de reden dat ik voor dit recept kies en niet voor een puur desembrood.

In de tusseentijd heb ik nog wat courgettes ingemaakt en heb ik bietjes gekookt om in te vriezen. Ook ben ik in de lange rijstijd even snel naar de tuin gefietst om de appeltjes te plukken (slechts 7 maar ik ben er blij mee) en om de knoflooktenen uit te planten.

 

Recept

voor 2 kleinere broden of 1 groot brood

 

De poolish

40 gram (ongebleekte) tarwebloem

40 gram volkorenmeel

16 gram (rogge) desemcultuur

72 gram water

 

Het deeg

558 gram (ongebleekte) tarwebloem

64 gram volkorenmeel

382 gram water (deel 1)

32 gram water (deel 2)

10 gram zout

3 gram gedroogde gist

 

 

Meng de ingrediënten voor de poolish in een afsluitbare plastic bak of kom met een pollepel goed door elkaar en laat dit afgedekt ongeveer 12 uur staan.

 

Voeg in de mengkom van de keukenmachine 382 gram water toe, de poolish, 3 gram gist en al het meel. Meng dit in de keukenmachine met deeghaken totdat al het water is opgenomen en laat het deeg afgedekt (ik gebruik altijd wegwerp douchemutjes) 20 minuten staan. (autolyse)

 

Voeg na 20 minuten het zout toe en de resterende 32 gram water. Meng het deeg totdat het water en de zout goed zijn opgenomen en er een klontervrij deeg ontstaat.

 

Het deeg is iets natter dan dat je misschien gewend bent.

 

Vet een grote plastic kom in met wat (zonnebloem of arichide) olie. Stort het deeg op een met olie ingevet werkblad. Spray wat olie op de handen. Trek het deeg nu uit en sla het linkerdeel van het deeg over het rechterdeel en herhaal dit nogmaals. (je vouwt het als het ware als een brief) Draai het deeg een kwartslag en herhaal dit nogmaals. Voor een instructie kijk even op internet naar de stretch en fold methode.

 

Herhaal dit ieder half uur met een totaal van 6 keer. Dit duurt 3,5 uur en je eindigt met een rustperiode van een half uur.

 

Na de rustperiode vorm je het deeg tot een boule (rond) of een batard (langwerpig). Je kunt ervoor kiezen om het deeg in een bebloemde rijsmand te leggen. Heb je geen rijsmand dan leg je het deeg op een stuk bakpapier (het liefst op een pizzaschep zodat je hem later in de oven kunt schieten). Dek in beide gevallen het brood af met plastic en laat het minimaal 1,5 uur rijzen. Het deeg moet zich verdubbeld hebben.

 

Verwarm in de tussentijd de oven voor op 230 graden. Als je een pizzasteen of broodbaksteen hebt, leg je deze in de oven. Plaats een kwartier voordat het brood de oven ingaat een ovenvaste schaal in de oven.

 

Wanneer je dit nog niet gedaan hebt, bekleed je een schietplankje met bakpapier en keer je het rijsmandje voorzichtig om. Snijd het brood met een scherp mes aan de bovenzijde in en "schiet" het brood met bakpapier en al op de stenen plaat (of Bakplaat) in de oven. Vul de ovenschaal met een kopje gekookt water. (pas op! ivm met hitte) en besproei het brood na 2 minuten met water voor een krokante korst. Bak het brood gedurende 45 minuten.

 

Haal het brood uit de oven en laat het op een rooster afkoelen.





 



 

 

 

 

Pompoenenoogst

 



Van het weekend heeft de eerste nachtvorst zich alweer aangediend. Het besef dat de tuin nu echt op zijn einde gaat lopen begint langzaam te komen. De laatste bonen zijn geplukt, de courgette is geruimd, een groot deel van de laatste bietjes geoogst en pompoenen en kalebassen geplukt. De pompoenen heb ik in 2 soorten en beiden zijn eetbaar. Ik heb gewacht met oogsten totdat de stelen waren ingedroogd om zo de bewaarbaarheid te verlengen. De soort "Baby bear" hangt nog aan de inmiddels kaal geworden ranken. Van de kalebassen heb ik er ongeveer 20 geplukt en er hangen er minstens nog zoveel aan. De kalebassen lenen zich uitstekend voor het maken van stillevens.

Over de boerenkool had ik insectengaas gespannen om te voorkomen dat het koolwitje zijn eitjes daar zou gaan leggen. Omdat ik al een paar dagen geen koolwitje heb gezien heb ik het gaas verwijderd. Wat steekt het groen van de kool mooi af tegen de afstervende overige planten. De aardperen hebben door hun lengte moeite zich staande te houden met deze wind. Zolang ze er nog een beetje uitzien mogen ze van mij blijven staan totdat ze afsterven.

De wintersla, rucola en veldsla doen het ook goed. Het zaad van de dropplant is inmiddels opgekomen en de kamille die ik in het veld van de uien had staan, heeft zich spontaan en nogal groots uitgezaaid. Gelukkig vind ik het een heel mooi kruid. De borlottibonen kleuren mooi roze en hebben nog even nodig.

De bedden waarop op dit moment niet wordt verbouwd, heb ik ingezaaid met rogge. De rogge houdt de voedingsstoffen vast, verbetert de structuur van de grond en houdt onkruid tegen. 

 

Hoewel er nog wel het een en ander te beleven valt maakt de herfst dat de tuin toch langzaamaan in rust gaat. En ergens is dat natuurlijk maar goed ook want anders zou de grond uitgeput raken.

 

 

Een onverwachte ontmoeting

Na geweldige nazomerdagen sloeg het weer plotsklaps om en deed storm en regen de tuinen letterlijk in een chaos veranderen. Neergestreken aardperen, Cosmea die in een klap al haar schoonheid verloor, geknakte bonenranken. Het is herfst!

Toen er donderdagavond een flauw zonnetje scheen ben ik daarom samen met Jacques op de fiets gestapt om wat orde in de puinhoop te gaan scheppen. Als eerste heb ik de pepers en de tomaten uit de kas geruimd. De opbrengst van met name de pepers was dit jaar bijzonder goed en naast de pepers die ik heb ingevroren voor de wintervoorraad (2 zakken) had ik ook nog genoeg pepers over om sambal van te maken.

Terwijl ik bezig was met het ruimen van de Cosmea hoorde ik op het scouting terrein naast onze tuin een bekend geluid. Wim Kerkhof van The Amazing Stroopwafels gaf daar een benefiet optreden. Al glurend vanaf de slootkant kon ik alles goed volgen. Op een gegeven moment had hij onze aanwezigheid door en konden we nog een paar verzoeknummers doorgeven. Al van kinds af aan volg ik ze en wat is het dan leuk om op een plek waar je het totaal niet verwacht zo'n ontmoeting te hebben. Ik kon er niets aan doen maar ik moest even een traantje wegpinken toen ik van de slootkant wegliep terwijl ik de Dievenweg langzaamaan hoorde verstommen.

Het ruimen van de Cosmea was opeens minder erg en ik heb uiteindelijk ook nog de gezaaide wintersla verspeend en in koude bakken gezet. Ik ben benieuwd of het iets gaat worden.

Hoewel de opbrengst niet meer zo groot is als een paar weken geleden, blijf ik toch met regelmaat oogsten van de bonen, andijvie, venkel, bieten, prei en courgette. De komende maanden hoop ik de rest van mijn pompoenen en kalebassen te oogsten. Wat er dan nog op de tuin staat is boerenkool, pastinaak, bietjes, aardperen, winterprei, veldsla, rucola, wintersla en Borlottibonen.

Ondanks dat de zomer nu definitief voorbij is, vind ik de herfst toch stiekem ook wel erg leuk.



 

In de bonen (recept: salade van pronkbonen met eieren en bacon)

De bonen hebben het met het mooie weer van de laatste weken erg naar hun zin. De prachtig rode bloemen van de pronkboon veranderen in korte tijd in mooie bonen. Hoe meer bonen je plukt hoe meer je er voor terug krijgt. Jong plukken heeft de voorkeur omdat de boon anders draden vormt.

 

De Borlotti bonen groeien goed en hebben op dit moment bloemen. Ik ben erg benieuwd naar deze fel gekleurde (droog)bonen maar ik zal nog even geduld moeten hebben.

 

Tijdens een van mijn zoektochten in de kringloopwinkel, stuitte ik op het boek "Chez L'Hirondelle"van Heleen Oosterveld. Het boek geeft een kijkje in de keuken van de kok. Omdat de schrijfster zelf beschikt over een (grote) moestuin op het Franse platteland, zijn de recepten voor mij zeer geschikt. 

 

Het eerste recept dat ik maakte moest natuurlijk een recept met bonen zijn. Hoewel bij de bonensalade uit het boek wordt uitgegaan van sperziebonen, smaakte de salade met pronkbonen of snijbonen ook heerlijk. De vinaigrette is werkelijk super. Een van de lekkerste die ik ooit gemaakt (en geproefd)  heb.

 

Bij deze het recept:

 

De vinaigrette

 

2 of 3 teentjes knoflook

1/4 bosje versgeplukte peterselie

een halve eetlepel honing

3/4 eetlepel Franse mosterd

1 dl dragon azijn (of witte azijn met een takje dragon apart toegevoegd)

1,5 dl zonnebloemolie

0,5 dl notenolie (ik gebruikte walnotenolie)

1,5 dl goede olijfolie

zout en peper

 

De bonensalade (4 personen)

 

500 gram pronkbonen, snijbonen of sperziebonen

2 hardgekookte eieren

6 eetlepels vinaigrette

100 gr bacon (in het recept gebruikt men rookspek)

zout en peper

 

Haal de bonen af, halveer ze eventueel en blancheer ze in ruim kokend waer met wat zout in ongeveer vijf minuten beetgaar. Laat de bonen uitlekken en vermeng ze, als ze nog lauwwarm zijn met de vinaigrette.

 

Kook in de tussentijd de eieren.

 

Snijd als je rookspek gebruikt het spek in kleine blokjes en bak deze zonder toevoeging van vet in de koekepan. Gebruik je net als ik bacon, bak deze dan kort (in olijfolie) zodat ze nog zacht zijn.

 

Hak de gekookte eiren fijn en strooi er peper en zout over.

 

Schik de bonen op een saladeschotel, strooi het fijngehakte ei erover en maak de salade af door er op het laatste moment de spek of het bacon over te strooien.

 

 

 

 

 

 

De bloemetjes en de bijtjes

Dat een tuin niet alleen voldoening geeft door het verbouwen van groenten en fruit is mij na vandaag zeker duidelijk geworden. Aan het begin van het seizoen heb ik op een lege plek een pakje Cosmea leeggestrooid. Eigenlijk zonder veel verwachtingen. Nadat het zaad was opgekomen heb ik de zaailingen verspeend en ze gelijkmatig over het vak verdeeld. Nu, vier maanden later, is het vak een grote bloemenzee. De bloemen worden druk bezocht door vlinders en bijen. De vlinders zijn prachtig om naar te kijken en met de bijen ben ik blij omdat zij voor de bestuiving van mijn courgettes en pompoenen zorgen.

Het boeket (dat ik weer weggeef aan mijn moeder) bestaat uit Cosmea, Dropplant, Hortensia, Sedum en Rode zonnehoed. Rode zonnehoed is net als Cosmea een plant die veel bijen en vlinders aantrekt. 's-Winters verlies de plant zijn blad en kleuren de oranjebollen bruin. Toch laat ik ze staan omdat het zo'n mooi contrast geeft met de rest van de tuin.

Nu ik de smaak van het plukken te pakken heb ben ik alweer begonnen met het opstellen van mijn wenslijstje aan plukbloemen voor volgend jaar. Naast Cosmea probeer ik wat ruimte vrij te houden voor Margrieten, Goudsbloemen, Kattestaart, Meisjesogen, Kamille, Riddersporen en Vrouwenmantel. Langs het pad aan de buitenkant van de tuin strooi ik een veldbloemenmengsel zodat ik op weg naar huis ook nog even wat mee kan nemen.

Mijn "grote" tuin wordt op deze manier al aardig "te klein".

Courgette en uien (recept: courgettes in zoetzuur)

De afgelopen weken zijn de groenten letterlijk de grond uitgeschoten. De nog niet zo lang geleden gelegde pronkbonen, borlotti's en koningsbonen staan of in bloei of geven al voorzichtig hun eerste peulen af.

De uien zijn gerooid en hangen, nadat ze op een rooster twee weken hebben kunnen uitwaaien, aan de schuur te drogen. De oogst viel niet tegen. Het waren er een kleine zestig waarvan inmiddels alweer een deel geconsumeerd is. Op het vrijgekomen bed staan nu venkel en andijvie en vanavond wordt daar Brocolli aan toegevoegd.

De gekregen courgetteplant doet het uitstekend. Ik heb er tot nu toe zo'n stuk of zeven kunnen oogsten. Van mijn eigen courgetteplant met ronde courgettes, heb ik er tot nu toe slechts twee kunnen oogsten.
Vorige week kreeg ik van een medetuinierster twee courgettes. Omdat er bijna niet tegen de oogst op te eten is, heb ik een deel van de courgettes gebruikt om in te maken. Hoewel de potten nog minstens drie weken moeten staan, kon ik het niet laten om een deel apart te houden om alvast voor te proeven. Ik ben fan! Het zoetzuur is echt heerlijk.

Op de bedden waar de tuinbonen hebben gestaan, groeit de boerenkool behoorlijk door. Een deel van de zomerpreien is geoogst en de winterpreien doen goed hun best om de lengte van hun voorgangers te evenaren. De tweede en derde lichting bieten gaan ook goed. Omdat ik van de bovenzijde niet kan zien wat er aan de onderzijde van de pastinaken groeit, heb ik er voorzichtig twee uit de grond getrokken (en uiteraard opgegeten). De lengte en smaak waren goed. Om ze nog wat dikker te laten worden, laat ik ze nog even in de grond staan.

De pompoenen die ik langs het hek heb laten klimmen worden druk bezocht door de bijen. Volgend jaar ga ik wel voor een iets minder rankend ras omdat ze nogal de neiging hebben om te overwoekeren. Ook naar deze oogst ben ik heel benieuwd. De sierkalebassen vormen ook meterslange slierten. Omdat deze op een braakliggend stuk groeien, kunnen ze lekker hun gang gaan. Ze geven volop vruchten en ik kijk er al naar uit om er tegen de herfst mooie stillevens van te maken.

Maar voorlopig is het nog volop zomer en genieten we van al het lekkers uit de tuin!

Courgettes in zoetzuur



 1 kilo gewassen en in stukjes gesneden courgette

2 (biologische) uien, in stukjes gesneden

3 eetlepels zout  

1/2 liter (biologische) witte azijn

300 gram kristalsuiker

6 theelepels inmaakkruiden

Gebruik voor het inmaken uitsluitend schone, uitgekookte inmaak- of weckpotten!

Was de courgettes en snijd het kontje en de kroon eraf. Snijd ze in de lengte door en verwijder de zaadlijsten. Snijd het vruchtvlees in kleine blokjes van niet meer dan een cm dik. Maak de uien schoon en snijd ze in dunne ringen of stukjes. Meng de courgettes met de uien in een grote kom en strooi het zout erover. Hussel het geheel nog eens goed door en laat dit enkele uren afgedekt staan.

Schep de groenten in een vergiet, spoel ze goed af met koud water en laat het uitlekken. Breng in een grote pan de azijn, suiker en inmaakkruiden aan de kook. Laat dit enkele minuten koken en voeg de groenten toe. Breng alles weer aan de kook en laat het ongeveer vijf minuten koken. Vul de potten tot de rand met het hele kookvocht en zet vervolgens de deksels op de potten. Zet de potten ondersteboven en laat ze 5 minuten afkoelen. Draai de potten weer om en laat ze verder afkoelen. Laat het zoetzuur minstens een week, liever drie weken, intrekken.

Dit recept is afkomstig van de site: koekje van eigen deeg

De rapen zijn gaar! (recept: raapjessalade)

De tuin krijgt in deze tijd van het jaar steeds meer kleur en raakt bovendien steeds voller. Van de raapjes oogst ik al weken en op dit moment is er van alles zo'n beetje teveel.

Op de tuin is een ware ruilhandel ontstaan want ik ben natuurlijk niet de enige die te veel aan verse waar heeft. Zo worden doperwten geruild tegen kleurrijke bloemen, radijsjes tegen andijvie en zo kan ik nog wel even doorgaan. Daarnaast wordt er een groot beroep gedaan op mijn creativiteit om alles toch maar tot een gerecht verwerkt te krijgen.

Lustte ik vroeger nooit bietjes, sinds ik ze met honing in de oven klaarmaak eten we ze wel 2 keer per week. Hetzelfde geldt voor doperwtjes en tuinbonen. Door de grote hoeveelheden oogst was ik genoodzaakt op zoek te gaan naar meer recepten wat resulteerde in een heerlijke zomer minestronesoep. Het recept kwam ik tegen in het boek Zomer van Yvette van Boven. In deze soep kan je veel groenten (en vooral bonen en erwten) kwijt en het is ook nog eens een top soep!

Als we willen kunnen we dagelijks aardbeien en aalbessen eten. Om ook daar mee te variëren heb ik van een klein gedeelte van de aardbeien, aardbeienyoghurtijsjes gemaakt. Ook die waren heerlijk.

Sinds een aantal weken oogst ik met regelmaat raapjes. Ik had ze nog nooit eerder gegeten en het was even zoeken naar een recept wat mij beviel. Uiteindelijk blijf ik steeds terugvallen op de raapjessalade van de site van AH. Het recept is alvolgst:

Raapjessalade

 

400 g meirapen, schoongeboend     

• 1 friszoete appel      
• 1 bosui of 2 stengeluien in schuine reepjes
• 1  walnoten (60 g)     
• 3 el citroensap     
• 2 tl mosterd     
• 1 el (australische) gembersiroop      
• 6 el extra vierge olijfolie 
•  
• 
  

  Bereiden

  1. 1. Snijd een plakje van de onder- en bovenkant van de rapen. Snijd de rapen met een scherp mes of in de keukenmachine in dunne plakjes. Snijd de ongeschilde appel in kwarten, verwijder het klokhuis en snijd het vruchtvlees in dunne plakjes. Doe de meiraap met de appel, bosui en walnoten in een schaal.
  2. 2. Klop een dressing van het citroensap, de mosterd, gembersiroop en olie. Breng op smaak met peper en zout.
  3. 3. Schenk de dressing over de salade en schep om. Lekker bij lamsworstjes of kipfilet en gebakken aardappelen.